YÖK’ün ‘Türkiye Stratejik Teknoloji İnsan Kaynağı Programı’nın usul ve esasları belli oldu
YÖK tarafından hayata geçirilen Türkiye Stratejik Teknoloji İnsan Kaynağı Programı kapsamında ilk yıl 550 olmak üzere beş yılda 3 bin araştırmacı yetiştirilecek. Programa başvurular, 8-22 Eylül 2026 tarihleri arasında elektronik ortamda gerçekleştirilecek. Genç araştırmacılar, kabul edildikleri doktora programlarında eğitimlerini sürdürürken aynı zamanda araştırma görevlisi olarak istihdam edilecek.
Türkiye’nin stratejik teknoloji alanlarında nitelikli insan kaynağını güçlendirmek amacıyla Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından hazırlanan Türkiye Stratejik Teknoloji İnsan Kaynağı Programına ilişkin başvuru ve öğrenci seçim süreci netleşti. Programın ilk yılında yapay zekâ, siber güvenlik, bilişim teknolojileri ile donanım ve bilgisayar sistemleri alanlarında 550 doktora öğrencisinin seçilmesi planlanırken, beş yıllık süreçte yaklaşık 3 bin genç araştırmacının Türkiye’nin bilim ve teknoloji ekosistemine kazandırılması hedefleniyor.
İlk aşamada kritik dört teknoloji alanına odaklanılacak
Türkiye Stratejik Teknoloji İnsan Kaynağı Programı ile stratejik teknoloji alanlarında uzun vadeli insan kaynağı ihtiyacının karşılanmasının yanı sıra araştırma üniversitelerinin bilimsel kapasitesinin Türkiye’nin öncelikli teknoloji alanlarıyla daha güçlü biçimde buluşturulması amaçlanıyor. Üniversitelerde yürütülen bilimsel çalışmaların teknolojiye, ürüne, patente ve ekonomik değere dönüşümünün desteklenmesi de programın temel hedefleri arasında yer alıyor.
YÖK tarafından belirlenen usul ve esaslara göre, programın ilk yılında “Bilişim Teknolojileri”, “Donanım ve Bilgisayar Sistemleri”, “Siber Güvenlik” ile “Yapay Zekâ ve Akıllı Sistemler” alanlarında toplam 550 doktora mezunu yetiştirilecek.
Başvurular eylül ayında yapılacak
Programa başvurular 8-22 Eylül 2026 tarihleri arasında, YÖK tarafından oluşturulan “Öncelikli Alanlardaki Doktora Programlarına Başvuru Sistemi” üzerinden elektronik ortamda gerçekleştirilecek. Adaylara, en fazla iki farklı alandan toplamda beş tercih yapma hakkı tanınacak.
Programa, başvuru sisteminde belirtilen alanlardan lisans mezunu olanların yanı sıra bu alanlardan mezun olup ilgili alanlarda tezli yüksek lisans yapan adaylar da başvurabilecek. Bilgisayar, yazılım, elektrik-elektronik, yapay zekâ, mekatronik, makine, endüstri, malzeme, enerji, havacılık ve uzay mühendislikleri ile bilgisayar bilimleri, matematik, istatistik ve bilişim sistemleri ve teknolojileri gibi farklı disiplinlerden mezun adaylar da ilgili kontenjanlar kapsamında değerlendirilebilecek.
Merkezi yazılı sınav uygulanacak
Adayların seçiminde 28 Kasım 2026 tarihinde YÖK tarafından ÖSYM’ye yaptırılacak merkezi yazılı sınav esas alınacak. Sınavdan 70 puanın altında alan adaylar başarısız sayılacak ve adayların yalnızca tercih ettikleri ve sınava girmeye hak kazandıkları program için sınava katılmalarına izin verilecek.
Sınavın yüzde 50’si tüm adaylara yönelik ortak temel modülden, yüzde 50’si ise tercih edilen alana yönelik alan modülünden oluşacak. Alan modüllerinde yapay zekâ için makine öğrenmesi, yapay sinir ağları, büyük dil modelleri ve transformer mimarisi; siber güvenlik için kriptografi, kimlik doğrulama ve ağ güvenliği; bilişim teknolojileri için programlama, veri tabanları ve bulut bilişim; donanım ve bilgisayar sistemleri için ise bilgisayar mimarisi, mikroişlemciler ve yüksek başarımlı hesaplama gibi konular yer alacak.
Nihai başarı puanı dört ölçüt üzerinden hesaplanacak
Adayların nihai başarı puanı; merkezi yazılı sınav, lisans mezuniyet notu, ALES ve yabancı dil puanları dikkate alınarak hesaplanacak. Buna göre merkezi yazılı sınav puanının yüzde 30’u, lisans mezuniyet notunun yüzde 25’i, ALES puanının yüzde 25’i ve yabancı dil sınavı puanının yüzde 20’si nihai başarı puanına yansıtılacak.
Program kapsamında sözlü sınav yapılmayacak. Böylece adayların değerlendirme sürecinin belirlenen akademik ölçütler ve merkezi yazılı sınav sonuçları üzerinden yürütülmesi sağlanacak.
Doktora eğitimi araştırma görevliliğiyle desteklenecek
Programa yerleşmeye hak kazanan genç araştırmacılar, kabul edildikleri doktora programlarında eğitimlerini sürdürürken aynı zamanda araştırma görevlisi olarak istihdam edilecek. Araştırma görevlisi kadrolarına atamalar ilgili üniversiteler tarafından yürürlükteki mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilecek.
Adayların mezuniyet durumlarına göre bilimsel hazırlık programına alınabilmesine imkân tanınırken, lisans mezunları için bütünleşik doktora programı uygulanabilecek. Böylece genç araştırmacıların doktora eğitimi, bilimsel araştırma faaliyetleri ve akademik çalışma deneyiminin aynı süreçte yürütülmesi hedefleniyor.
5 yılda 3 bin araştırmacı hedefleniyor
Programın ilk yılında 550 doktora öğrencisinin yetiştirilmesi planlanırken, beş yıllık program sonunda yaklaşık 3 bin genç araştırmacının Türkiye’nin bilim ve teknoloji ekosistemine kazandırılması hedefleniyor.
Türkiye’nin özellikle yapay zekâ, siber güvenlik, bilişim teknolojileri ve ileri bilgisayar sistemleri gibi kritik alanlarda küresel rekabet gücünü artırmasına katkı sağlaması beklenen programla, önümüzdeki yılların teknolojilerini geliştirecek araştırmacıların bugünden yetiştirilmesi amaçlanıyor.
Programa ilişkin başvuru şartları, kontenjanlar ve diğer uygulama esaslarına YÖK tarafından yayımlanan “Öncelikli Alanlardaki Doktora Programlarına Öğrenci Seçilmesi ve Bu Öğrencilerin Araştırma Görevlisi Kadrolarına Atanmalarına ve Diğer Hususlara İlişkin Usul ve Esaslar” belgesinden ulaşılabilecek.